Çocuk Eğitiminde Özgürlükçü bir Yöntem: Montessori Eğitimi

Çocuk Eğitiminde Özgürlükçü bir Yöntem: Montessori Eğitimi

Montessori Eğitimi Nedir?

Maria Montessori’nin çocukların öğrenme alışkanlıkları üzerine yaptığı gözlemler sonucunda ortaya çıkan bu yöntem, çocuk merkezli bir eğitim anlayışıdır. Her çocuğa özel olarak yaklaşan ve onları birey olarak kabul eden bu sistem, çocuklara özgür alanlar yaratmayı hedefler. Böylelikle çocuklar kendi yaratıcılıklarını kullanarak, benliklerini çok daha hızlı keşfeder. Bu eğitim sistemi, çocuğun hata yapmasını, bu hataları kendi düzeltmesini, araştırmasını ve denemesini kısacası çocuğun kendi potansiyelini gerçekleştirebilmesini amaçlar. Örneğin bir çocuk hareket etmek istiyorsa, onu kısıtlamak yerine çevresi çocuğa hareket özgürlüğü sağlayacak şekilde dizayn edilebilir. Ya da çocuğa fonksiyonu belli bir oyuncak vermek yerine, ona ahşap küpler ile kendi oyuncağını yaratma fırsatı vermek, bu eğitim sistemine göre daha uygun olur.

Çocuklar da Montessori Eğitimini Sever

Bu eğitim anlayışına göre, standart bir müfredatın kısıtlayıcı kurallarla işlenmesi çocuklar açısından pek de ilgi çekici olmamaktadır. Bu tip kısıtlayıcı eğitimlerin çocukların zihinsel ve fiziksel gelişimi açısından da daha az verimli olduğu düşünülmektedir. Dolayısıyla çocukların hoşlandığı ya da hoşlanmadıkları durumları dikkate alarak onların eğitim sürecini planlamak çok daha doğru olacaktır. Gelin çocuklar neyi sever neyi sevmez birlikte bakalım;

Çocukların sevmediği şeyler;
  • Ödül ve ceza yöntemi
  • Düz oyuncaklar
  • Yetişkinlerin, çocukların ihtiyaçlarını dikkate almadan geliştirdiği eğitim süreçleri
  • Öğrenci sıraları…

Kısacası çocuklar kendilerini kısıtlayan, onların özgürlük alanlarını daraltan ve yaratıcılıklarını engelleyen durumları pek sevmezler.

Çocukların sevdikleri şeyler;
  • Çalışacakları materyali özgürce seçebilmek
  • Alan içinde özgür hareket edebilmek
  • Düzenli bir çevre
  • Hata yapma özgürlükleri

Yani onları özgür bir birey yapan her şeyi çok severler.


Evde Montessori Eğitimi Nasıl Olur?

Daha bebeğiniz büyümeden Montessori ortamını oluşturabilirsiniz. Böylelikle bebeğiniz büyüdükçe bu ortama daha güçlü bir şekilde uyum sağlayabilir. Montessori ilkelerini bebeğinizin ev ortamına uygulamayı planlıyorsanız, yapabileceğiniz dört şey var.

  • Elektrik prizlerini kapatın. Güvenlik mandallarını kapılara, dolap kapaklarına, pencerelere yerleştirin ve bebeğinize zarar verebilecek nesneleri ortadan kaldırın. Onlara özgürce hareket edebilecekleri alanlar sağlayın.
  • Bebeğiniz için tehlike yaratacak alanları bebek kapıları ile güvenli hale getirin. Böylelikle bebeğiniz, çevresini çok daha özgür bir şekilde keşfedebilir.
  • Uyku alanları ile oyun alanlarını birleştirin. Böylece bebeğiniz uyandığında emekleyerek ya da sürünerek uykudan oyuna kolaylıkla geçebilir.
  • Mobilyalarınızın yükseklik seviyelerini bebeklerinize uygun bir şekilde tercih edin. Örneğin, kitaplığını onun boy seviyesinde tercih ederek bebeğinizin kitaplarını kolaylıkla alıp koyabilmesini yani özgürce seçim yapmasını sağlayabilirsiniz.

Yaşlara Göre Montessori Eğitimi Etkinlikleri Nelerdir?

Montessori eğitimi bebeğin kucağa alındığı ilk günlerden itibaren başlar. Bununla birlikte 0-3, 3-6, 6-12 ve 12-18 olmak üzere farklı yaş aralığındaki çocuklar için çeşitli eğitim metodları uygulanır. 0-3 yaş aralığı için uygulanan eğitim metotları daha çok iletişim odaklıdır. Bebeğinize dokunma, onunla konuşma şekliniz, ona verdiğiniz cevaplar bebeğinizle aranızdaki iletişimi belirler. Doğumdan 3 yaşına kadar olan bu dönemde Montessori eğitimi, çocuğa güven vermeyi ve dünyayı keşfetmesini sağlamayı amaçlar. Genel olarak konuşma ve hareket yetenekleri üzerine odaklanır. 3-6 yaş grubunda yer alan çocuklar içinse pratik yaşam, matematik, dil ve bilim olarak sınıflandırılan eğitim yöntemleri uygulanır.

0-3 Yaş Montessori Etkinlikleri

0-3 yaş bebekler için Montessori oyuncakları öncelikle bebeğin duyu organlarına hitap etmelidir. 0-3 yaş arası bebekler için çıngıraklı, sesli, aynalı ve ahşap oyuncaklar seçilmelidir. Aynı zamanda yapbozlar, sayılı, yazılı, büyüklük ve küçüklük ayrımını yapabileceği oyuncaklar ilerleyen dönemlerde motor becerilerine katkı sağlayacaktır.

3-6 Yaş Montessori Etkinlikleri

3-6 yaş arasındaki çocuklara yönelik Montessori aktiviteleri, çocukların farklı alanlardaki gelişimlerine katkı sağlar. Pratik yaşam, matematik, dil, bilim gibi birçok konuda gelişimlerini farklı bir seviyeye taşır.


Pratik Yaşam Etkinlikleri

Minik bir fırça yardımı ile çocuklarınızın oyuncaklarını yıkamalarına yardım edin. Böylelikle yaşamın pratiklerine daha çabuk uyum sağlarlar.

Matematik Etkinlikleri

Küçük kağıtlara sayıları yazarak, doğru bir şekilde sıralamasına yardım edin. Bu sayede matematik becerilerini geliştirebilirsiniz.

Dil Etkinlikleri

Çocuklar kelimeleri heceleyerek öğrenirler. Dil öğrenirken heceleri saymak onlara kolaylık sağlar. Bu yöntemi denemeye onun ismini kullanarak başlayabilirsiniz. İsmini hecelemek ve isminde kaç hece olduğunu bilmek, öğrenmeyi daha ilgi çekici hale getirebilir.

Bilim Etkinlikleri

Çocuğunuzla birlikte kitapları, hayvanları, bitkileri, kısacası akla gelebilecek pek çok şeyi gruplayarak panoya yapıştırın. Bu aktivite çocukların dünyayı tanımalarına ve kavramları daha hızlı öğrenmelerine yardımcı olur.